23 april 2012

Ergens in oktober deelden mijn docenten van mijn studie ‘gespreksleider filosoferen met kinderen’ mij mee dat ik ook een eindwerkje moest maken. ‘Een filosofisch onderzoekje over een thema dat je boeit.’ Dat ‘je’ komt dus niet van mij. Zelfs in mijn boeken voor jonge kinderen ben ik niet van het verkleinen.

Goed, een eindwerkje dus, dat klinkt toch heel lieflijk en als ‘zo klaar’. Leuk, dacht ik.

Het thema moest wat mij betreft iets met lezen of taal zijn en ik begon maar eens met het lezen van taalfilosoof Wittgenstein. Al lezende begon ik mij toch af te vragen wat het ‘eindwerkje’ nu precies in hield.

Een soort scriptie? ‘Nee, het moest geen academisch opstel worden.’ Een paper dan? ‘Nee, zo wetenschappelijk hoeft het echt niet te zijn.’ Overpeinzingen? ‘Nee, niet zo persoonlijk.’ Wat het nou eigenlijk wel moest worden werd maar niet concreet. Dus besloot ik maar gewoon te doen waar ik zin in had.

Het moest een filosofische beschouwing op leesbevordering in het onderwijs worden, bedacht ik. Al schrijvende kwam ik tot de conclusie dat ik een essay aan het produceren was. Zorgelijk, want had ik me niet ooit voorgenomen nooit een essay te gaan schrijven? Wegens veel te saai en stoffig!

Maar het blijkt dat de combinatie van onderzoeken, informatie verzamelen, daar over schrijven en zo tot allerhande inzichten te komen die ook weer uiteengezet moeten worden me uitstekend bevalt. Zo goed dat ik helemaal doorsla. Ik heb wat van Wittgenstein gelezen, Gadamer, Augustinus, Saussure en Derrida. Door het werk van deze filosofen kwam ik ook op het spoor van Heidegger, Russel en Schleierermacher die ook een interessant licht op de kwestie konden werpen. En natuurlijk hebben filosofen uit de klassieke Oudheid ook…

Maar dat kan natuurlijk niet. Dan wordt het eindwerkje een eindwerk en één ding waren de docenten erg standvastig in: het moest een eindwerkje worden. Met vijf filosofen blijkt mijn beschouwing al veel te lijvig. Zo blijkt dat ook voor een essay geldt: schrijven is schrappen. Schrappen tot het een werkje is. Door te schrappen op zoek naar de essentie. Een behoorlijk filosofisch en arbeidsintensief klusje.

(Deze post verscheen oorspronkelijk op 15 april 2012 op mijn oude blog)