Filosofiejuf blogt:

fabienWil je geen saaie kringgesprekken meer waarbij de kinderen amper naar elkaar luisteren? Wil je het met je kinderen echt ergens over hebben? Dan is het tijd om te gaan filosoferen. Op dit blog vind je heel veel ideeën voor leuke gesprekken.


Betere vragen leren stellen door lekker te lezen in de zomervakantie

Filosofische kinderboekenOm te filosoferen met kinderen hoef je zelf niet perse verstand te hebben van filosofie. Maar het is wel handig! Als je weet over wat voor soort vragen filosofen in de geschiedenis hebben nagedacht weet je ook welke onderwerpen interessant zijn om over te filosoferen. Bovendien wordt het dan makkelijker voor je om goed door te vragen. Drie voorbeelden: Lees meer

Geplaatst op 16 juli 2018

De workshops van filosofiejuf.nl in het nieuwe schooljaar

Voor de eerste helft van het nieuwe schooljaar 2018/2019 zijn de workshops van filosofiejuf.nl weer ingepland. Op het programma staan de populaire introductieworkshop, de vervolgworkshop waarin je leert om zelf een les te ontwikkelen en de nieuwe workshop (op veler verzoek!) Filosofie & Kunst. Alle workshops duren 3 uur en zijn in Groningen. Lees meer

Geplaatst op 15 juli 2018

Tijd is er omdat mensen in een ritme leven

De kinderen keken me verveeld aan toen ik zei dat we het over tijd gingen hebben. ‘Tijd is gewoon tijd,’ mopperde Jentle en ze vouwde demonstratief haar armen voor haar borst. Toch was de groep binnen een paar minuten totaal gefascineerd door de toevalligheid van tijd. Lees meer

Geplaatst op 5 juli 2018

Recensie: Het onwijs grote Filosofie Doeboek

Je kunt heel veel woorden aan iets wijden, maar soms is één woord ook gewoon genoeg. Het onwijs grote Filosofie Doeboek bijvoorbeeld kan ik omschrijven met één woord, namelijk: leuk! Heb je kinderen van 8 jaar of ouder? Kopen! Maar vooruit, ik zal er nog wat meer woorden aan wijden en ook uitleggen waarom ik dat vind. Een recensie… Lees meer

Geplaatst op 27 juni 2018

Recensie: Feestje in mijn hoofd – filosoferen over geluk

Geld maakt niet gelukkig en toch willen heel veel mensen een grotere auto, een groter huis of een dure vakantie. Dat is dus een beetje tegenstrijdig. Over geluk worden misschien wel de meeste cliché uitspraken gedaan. Die uitspraken zijn bijvoorbeeld wel sociaal wenselijk maar toch niet helemaal waar, of half waar. Echt nadenken over geluk valt daarom niet mee. Stine Jensen laat in haar boek ‘Feestje in mijn hoofd’ zien hoe je het op een filosofische manier over het thema zou kunnen hebben. Lees meer

Geplaatst op 21 juni 2018

Burgerschapsvorming: laat kinderen zelf een spel maken en ga hierover met ze in gesprek

Als je kinderen zelfstandig een spel laat bedenken wordt hun creativiteit gestimuleerd. Kinderen hebben er ook veel lol in. Leuke opdracht dus, maar nog interessanter aan deze opdracht is dat de kinderen al spelende een mini politiek systeem opzetten. In het ene groepje wordt over de spelregels uitgebreid vergaderd, in het andere groepje staat een dominante leider op en in weer een ander groepje gaat het spontaan en vanzelf. Deze observaties zijn prachtig discussiemateriaal en levert een mooi lesje burgerschapsvorming op. Lees meer

Geplaatst op 12 juni 2018

Wat je stem allemaal over je vertelt

Zegt je stem iets over wie je bent? Dat kun je testen door kinderen te blinddoeken. En dan kunnen gedachten zomaar van de baard in de keel naar spruitjes vliegen! Lees meer

Geplaatst op 6 juni 2018

Recensie: de boer en de dierenarts

Soms kun je juist door het ergens niet over te hebben, het er wel over hebben. Dat blijkt wel uit het prentenboek De boer en dierenarts. Het gaat over een boer met een vrolijke ziekte: verliefdheid. Hij is helemaal in de war van de leuke, knappe dierenarts. Dat is toevallig ook een man. Maar daar gaat het boek helemaal niet over. Het gaat over liefde. Maar wat is liefde dan? Daar kun je na het voorlezen over filosoferen. Lees meer

Geplaatst op 18 mei 2018

Niks mis met een beetje chaos in het kringgesprek, blijkt uit onderzoek

Chaos in de kring mag!Is het bij jouw kringgesprekken wel eens chaotisch? En voel je je daar wat ongemakkelijk over omdat je vaag het gevoel hebt dat je misschien niet de goede vaardigheden hebt? En heb je het gevoel dat je collega’s daar iets van vinden? Dan kan ik je geruststellen want uit onderzoek blijkt dat chaos in gesprekken juist heel goed is voor de taalontwikkeling van kinderen. Lees meer

Geplaatst op 10 mei 2018

Recensie: Onderweg stilstaan

Het boek ‘Onderweg stilstaan’ draagt als ondertitel ‘filosoferen met kinderen en jongeren’. Er worden 33 anekdotes in beschreven die je kunt gebruiken als start van een filosofisch gesprek. Daarnaast bevat het boek 11 schilderijen waarover je kunt filosoferen. Een recensie… Lees meer

Geplaatst op 4 mei 2018

Waar begin je? “Alles begint bij een gedachte”

Wat het allereerste begin van de wereld is, is misschien wel een van de allergrootste filosofische vragen. Maar het begin van de dingen om ons heen, is dat ook zo moeilijk te bepalen? Waar begin jij bijvoorbeeld? Dat is de startvraag voor de kinderen uit een middenbouw plusklas. Lees meer

Geplaatst op 6 april 2018

Filosoferen en fantasie gaan goed samen

In april, de maand van de filosofie staat dit jaar de verbeelding centraal. Een goede reden om met die verbeelding te filosoferen over vragen als ‘Kunnen regenbogen praten?’ en ‘Kan ranja vliegen?’ Dat lijkt misschien onzinnig maar toch zijn dit soort fantasievragen een goede oefening in redeneren. Juist omdat je aan kennis niets meer hebt, moet je zelf gaan nadenken. 
Lees meer

Geplaatst op 29 maart 2018

Ga eens filosoferen met kinderen in de maand van de filosofie!

Speciaal voor de maand van de filosofie schreef ik een gratis gespreksidee dat aansluit bij het thema van dit jaar: verbeelding aan de macht. Een prachtig thema om met kinderen over na te denken want verbeelding is kracht. Met fantasie kun je immers maken wat je maar wilt. Tegelijkertijd doen mensen vaak alsof fantasie iets minderwaardigs is of iets voor kinderen. Hoe zit dat? Dáár kun je met kinderen over filosoferen. Lees meer

Geplaatst op 21 maart 2018

Anders in gesprek met kinderen: filosoferen over verboden woorden

Verboden woorden

Viezigheid is een soort griezelen en griezelen is, zo hebben we in de laatste Kinderboekenweek geleerd, ook een beetje leuk. Volwassenen vinden het niet altijd zo grappig. Maar bedenk dan: het bezit van de zaak is het eind van het vermaak oftewel als je als volwassene toestemming geeft voor een weekje viezigheid dan is de lol er snel af. Dus: geen ‘bah, wat vies!’ maar ‘leuk, lekker vies!’. Lees meer

Geplaatst op 16 maart 2018

Special: Filosofische gesprekken met kleuters

Kleuters zijn de beste filosofen die er zijn. Ze worden nog niet gehinderd door kennis en denken spontaan over elke vraag na. Door vrij na te denken samen met anderen leert het kind over zichzelf en de wereld. De betekenis van woorden en concepten worden zo steeds verder uitgebreid en verscherpt. Maar ook ontwikkelen ze hun gespreksvaardigheden. Het is zeker niet te moeilijk voor ze. Met een aantal voorbeelden uit de praktijk laat ik zien dat filosoferen juist heel natuurlijk en spelenderwijs aansluit bij de nieuwsgierigheid en verbeeldingskracht van jonge kinderen. Dit gaat het beste als je jezelf ook nieuwsgierig op stelt. Lees meer

Geplaatst op 6 maart 2018

Recensie: Kunst?

Het kinderboek ‘Kunst?’ van Ted van Lieshout gaat over dadaïst Marcel Duchamp en zijn kunstwerk ‘De fontein’ oftewel de omgekeerde toiletpot. Nog altijd verbazen mensen zich over dit kunstwerk en juist daarom is het zo geslaagd. Het zet je aan het denken over kunst. En dat kan dus ook met kinderen. Lees meer

Geplaatst op 5 maart 2018

Stomste woord verkiezing: ‘Nee! Uitlaatgassen moeten blijven want anders hebben we geen auto’s meer’

Met kinderen uit groep 3 en 4 hou ik een stomme woorden verkiezing. We hebben acht ballonnen waar woorden op geschreven staan en gaan kijken welk woord de stomste is en er kan worden afgeschaft. Maar dan ook echt afgeschaft. Als we de ballon dan lek prikken verdwijnt het woord en alles waar het voor start van onze planeet. Dan is het voor altijd weg. Dus we moeten er goed over nadenken. Het eerste woord is naaktslakken! Lees meer

Geplaatst op 30 januari 2018

Anders in gesprek met kinderen: een werkvorm waarbij álle kinderen meedoen

Als je gaat filosoferen in de kring loop je vaak tegen het probleem aan dat sommige kinderen veel zeggen en andere kinderen niks. Maar eigenlijk wil je van iedereen weten wat hij of zij denkt of vindt. Daarom doe ik soms voor ik het kringgesprek begin een schriftelijke doordraaidiscussie. Zo kan iedereen een bijdrage leveren aan het filosofische gesprek.  Lees meer

Geplaatst op 12 januari 2018